Eser-i Cedid (Eseri Cedid) — Eski kâğıtlardan birinin adıdır. Kâğıdın başında Arap harfleriyle ve soğuk damga ile "eser-i cedit" yazılı olduğu için bu adı almı... Devamını Oku »
Yazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) Terimleri Sözlüğü
Yazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) alanında en çok kullanılan kavramlar, teknik terimler ve anlamları. Şu an sistemde bu alana ait 1054 terim açıklaması bulunmaktadır.
Erkek Oyma — Oyulup çıkartılan kısma erkek oyma denir.
Erkam-ı Divâniye (Siyakat) — Bir yazı çeşididir. Irak'ta Abbasîler zamanında icad edilmiş, Selçuklular zamanında Anadolu'ya girmiştir.
En'am (Enam) — En'am süresiyle, diğer meşhur Kur'an-ı Kerim surelerini ihtiva eden mecmuaya verilen ad. En'am-ı Şerif de denir. Bunlar güzel bir ... Devamını Oku »
Elvan Kâğıt — Renkli kâğıt. Elvan, renk anlamına gelen "levn" kelimesinin çoğuludur. Yazıya çok önem veren Türkler elvanı bilir, al, yeşil, pem... Devamını Oku »
Elif — Arap alfabesinin birinci harfi olan elif, ayrıca tuğranın dört bölümünden birisidir. Tuğrada dik olarak yukarıya doğru çekilen üç ... Devamını Oku »
El Yazması — Elle yazılan kitaplara verilen ad. Gerek müellif gerekse müstensih tarafından elle yazılmış kitap. Daha çok "yazma eser" ve "yazma... Devamını Oku »
El Taşı — Ebru yapımında kullanılacak boyalan ezmeğe yarayan taş.
Ejder Motifi — Eski Türk nakış-resimlerinde, minyatürlerde görülen bir motif. Bereketli yağmurlar yağdıran veya fırtınalar koparan bir kudret say... Devamını Oku »
Ehl-i Hiref — Hiref, hirfet kelimesinin çoğulu olup, «sanatlar, meslekler» anlamına gelir. Sanat erbabının toplu olarak isimlerinden ve ücretler... Devamını Oku »
Edirnekâri — Edirne'de yapılan lake ciltlere verilen ad. Bu ciltlerin üzerinde renkli nakış ye resimler vardır, nakışların üzerine vernik çekil... Devamını Oku »
Edirne Kırmızısı — Al renk yerine kullanılan bir deyimdir. Türk kırmızısı da denir.
Ecza-i Şerife — Kur'an, sureler, en'amlar, evrad gibi varak hâlinde yazma cüzlere verilen ad. Amme, Tebareke, Kad-seme, Vez-zariyat surelerine de... Devamını Oku »
Ebrulu Kâğıt — Üzerine boya ile somakiye benzer damarlar yapılmış kâğıda verilen ad. Eskiden bu kâğıtlar kitap ve defterlere kap olarak geçirilir... Devamını Oku »
Ebru Fırçası — Bir ağaç dalına at kılı takılarak özel olarak hazırlanır. Ortası boş bırakılmıştır.
Ebru — Su yüzeyindeki toz boyalara kâğıt tatbik olunarak yapılan boyama. Koyu kitreli veya tuzlu suyun yüzüne damlatılan, bal kıvamındaki... Devamını Oku »
Kubbe Levha-Düz Levha — Kitap başlıklarının kubbe şeklinde yapılmış olanlarına verilen addır. Sade olanlarına düz levha denirdi.
Durak — Müzehhep çiçeklere verilen ad. Bunlar kitap süslemesinde genellikle âyetlerin söz başlarına veya sonlarına konulduğu için bu adı a... Devamını Oku »
Dûde — Mürekkep yapımında kullanılan is. Halis beziryağı birkaç tane toprak çanağa doldurulup rüzgârsız yerde toprağa ağız hizasına kadar... Devamını Oku »
Dudak — Sayfaların ön kenarlarının bozulmaması için sertâbın iki yanında alt kapak ve mıklep boyunca bırakılan fazlalığa denir.
Dövme Altın — Yaprak (varak) hâlinde altın.
Dönbaba — Süslemede kullanılan bir çiçek biçiminin adıdır. Turna gagası da denilir.
Dolama Dal — Tezhipte, helezon şeklinde kıvrılmış dal ve yapraklardan meydana gelen süslemenin birbiri içine düşen yuvarlak kısımlarına verilen... Devamını Oku »
Milhez (Divitşor) — Mürekkep karıştırmakta kullanılan âletin adıdır. Mihrak ve Farsça divitşor da denilmiştir.
Divit — Aslı devat'tır. "Devat" kelimesi Türkçe'de divit olarak isimleşmiştir. Kalemleri koyacak bir kutu yanında kapaklı hokkasıyla, beld... Devamını Oku »
Divâni Kırması — Divanî île rik'anın birleşmesinden meydana gelen bir yazı çeşididir.
Divâni Celisi — Asıl divanîden daha gelişmiş ve teferruatlıdır.
Divâni — Türklere özgü, hareketli ve girift bir yazıdır. Bu yazıda harf ve kelimeler birbirine kaynaşmıştır, birbirlerine ulaşa ulaşa gider... Devamını Oku »