Dilek-Şart Cümlesi:
Birleşik cümlelerde temel cümledeki oluş ve kılışın gerçekleşmesini tasarlama durumundaki bir dileğe veya şarta bağlayan yardımcı cümle türü. Bu tür cümleler dilek-şart kipi ekleriyle karşılanır: İstanbul'a gitsem, aradığım kitapları bulabilirim. (Y.K.Karaosmanoğlu, Erenlerin Bağından, s.27)
Emir Cümlesi:
Fiil cümlesinin yüklemi emir kipi olan türü: Üzerine aldığın işi oyalanmadan yap! Kendin getir. Vb.
Anlamına Göre Cümleler:
Cümleler anlamlarına göre beşe ayrılır: olumlu cümle, olumsuz cümle, soru cümlesi, ünlem cümlesi, koşul cümlesi.
Ortak Zarf:
Birleşik cümlelerin, bağımlı sıralı cümlelerin yüklemlerinin ortak zarfı, ortaklaşa zarf: Sonra denizi gördüler, fırtınalı havalarında büyük dağların göge doğru kalkışını, küçük çırpıntıların her türlü hayal oyununa elverişli köpüklerini, dalgaların sedef rengi kumsallarda ilerleyip gerileyişini, denizi ve onun değişik yüzlerini gördüler. (A.H.Tanpınar, Yaz Yağmuru, s.145)
Zarf Tümleci:
Cümlede yüklemin anlamını zaman, tarz, ölçü, yer, yön vb. bakımlardan daha belirgin duruma getiren, sınırlayan, kelime ve kelime gruplarından oluşan tümleç: Bunları kendisi iyice tahlil etmişti. (A.H.Tanpınar, Huzur, s.166) gibi.