Metafizik:
Tanrı, ruh, ölümsüzlük vb. soyut(deney ve gözlem dışı)konuları ele alan felsefe disiplinidir. Ayrıca metafizik kelimesi duyularla algılanamayan, deney ve gözlem dışı anlamında da kullanılır. Örn:Ruh metafizik bir kavramdır.
Tümevarım:
Tek tek deney ve gözlemlerden akıl yolu ile genel yargılara, ilkelere ulaşmaya yönelik bir akıl yürütme biçimidir..Tümdengelimin tersidir.
Örneğin:
Bakır metaldir genleşir.(tekil bir yargı)-------ÖNCÜL
Demir metaldir genleşir(tekil bir yargı)----ÖNCÜL
Bütün metaller genleşir(Genel bir yargı. Akıl yolu ile ulaşılır.)SONUÇ ÖNERMESİ.
Tümdengelim:
Genel yargılardan akıl yolu ile tek tek sonuçlar çıkarılmasına dayanan akıl yürütme biçimi.
Örneğin:
Bütün metaller genleşir(genel bir yargı)------ÖNCÜL
Bakır bir metaldir. -------------------------------ÖNCÜL
Bakırda genleşir.( SONUÇ ÖNERMESİ----akıl yolu ile öncül önermelerden çıkarılır.)
Olgu:
1- Deney ve gözlem konusu olan olaylar. Ör: Yağmurun yağması, suyun kaynaması,metalin genleşmesi gözlenebilir ve deney ile sınanabilir.Bu nedenle bu olaylar olgudur,olgusal olaylardır.
2- Düşünülmüş olanın karşıtı, olmuş olan, gerçek olan, gerçekleşmiş olan.