Dilek (istek) Cümlesi — Bir dileği, bir isteği, bir arzuyu, bir temenniyi bildiren cümlelere, anlamları yönünden dilek veya istek cümlesi denir. Örnek : ... Devamını Oku »
Türkçe-Dil Bilgisi Terimleri Sözlüğü
Türkçe-Dil Bilgisi alanında en çok kullanılan kavramlar, teknik terimler ve anlamları. Şu an sistemde bu alana ait 596 terim açıklaması bulunmaktadır.
Didaktik Şiir — Belli bir düşünceyi kabul ettirmek veya belli bir konuda öğüt, bilgi vermek, ahlaki bir ders çıkarmak için yazılan öğretici şiirle... Devamını Oku »
Deyim — Belli bir durumu, belli bir kavramı göstermek için kullanılan öz anlamından az çok ayrı, ilgi çekici bir anlam taşıyan, kalıplaşmı... Devamını Oku »
Devrik (Kuralsız) Cümle — Yüklemi sonda bulunmayan cümledir. Bu tür cümleler daha çok şiir dilinde ve konuşmalarda görülür. Örnek : Dalgalan sen de şafaklar... Devamını Oku »
Deneme — Bir yazarın herhangi bir konu üzerinde, özel görüş ve düşüncelerini iddiasız, kesin kurallara varmaksızın anlattığı yazılara denem... Devamını Oku »
Daralma — Son hecesi "a-e" geniş seslileriyle biten kelimelere "-yor" eki getirildiğinde bu geniş sesler daralarak(ı,i,u,ü) ye dönüşür. Buna... Devamını Oku »
Çekim Eki — 1- Eklendiği sözcüğün anlamını değiştirmeyip, yalnızca cümle içindeki görevini belirleyen eklerdir. Çekim ekleri, sözcükleri birbi... Devamını Oku »
Çatı — 1-Fiillerin özne ve nesne alıp almamaları yönüyle incelenmesine çatı denir. 2-Öznenin eylemi yapmasına, eylemin etkisinde kalma... Devamını Oku »
Cümle Tamamlama — Kimi zaman bir yargı bütünlüğünden bir sözcük yada sözcük öbeği çıkarılmış olabilir. Yargının anlamsal ve anlatımsal bütünlüğü göz... Devamını Oku »
Cümle — 1- Bir duygu, düşünce veya isteği kısaca bir yargıyı bildiren sözcük dizisine cümle denir. Çalıştım. Ders çalıştım. Sabaha kada... Devamını Oku »
Büyük Ünlü Uyumu — Türkçe bir sözcüğün ilk hecesinde kalın bir ünlü (a, ı, o, u) varsa diğer hecelerdeki ünlüler de kalın; ilk hecesindeki ünlü ince ... Devamını Oku »
Buyruk Cümlesi — Emir Cümlesi Bilgilerine Bakınız.
Biyografi — Tanınmış, eserler yazmış, ün bırakmış kişileri tanıtmak amacıyla yazılan yazılara biyografi denir. Biyografilerde yurtlarına, insa... Devamını Oku »
Birleşik Cümle — 1- Temel cümlenin bir öğesi durumunda bulunan yan cümlecikten oluşan cümlelerdir. Bu cümlelerde tek yüklem bulunur. 2- İçinde e... Devamını Oku »
Bileşik Sözcükler — İki ya da daha çok sözcüğün birleşip kaynaşmasından oluşan sözcükler yapıca bileşiktir.
Beyit — Aralarında anlam ilişkisi bulunan iki dizeden oluşmuş koşuk parçası.
Betimleme Paragrafı — Bir olayı, bir varlığı, durumu, çevreyi ya da bir kavramı göz önünde canlandıracak biçimde anlatan paragraflara betimleme paragraf... Devamını Oku »
Anlam Kayması — Sözcüğün eskiden yansıttığı kavramdan bütünüyle farklı, yeni bir kavramı karşılar duruma gelmesine başka anlama geçiş denir. Örneğ... Devamını Oku »
Belirteç Tümleci — Yüklemi zaman, durum, miktar, ölçü, yer yön ve soru yönünden gösteren sözcük ya da sözcük öbekleri cümle içinde zarf tümleci görev... Devamını Oku »
Başka Anlama Geçiş (Anlam Kayması) — Sözcüğün eskiden yansıttığı kavramdan bütünüyle farklı, yeni bir kavramı karşılar duruma gelmesine başka anlama geçiş denir. Örne... Devamını Oku »
Basit Cümle — 1- Tek yargı bildiren, içinde herhangi bir fiilimsi bulunmayan ve bir yüklemi olan cümlelerdir. Örnek : Yanımıza biraz yiyecek ala... Devamını Oku »
Basit Sözcükler — Herhangi bir yapım eki almamış ya da bir sözcükle birleşmemiş olan sözcüklere yapıları yönünden basit sözcük denir. Örnek : Kuşl... Devamını Oku »
Bağlı Cümle — Aralarında anlam ilgisi bulunan basit veya birleşik cümlelerin bağlaçlarla birbirine bağlanmasıyla oluşan cümlelere bağlı cümle de... Devamını Oku »
Atasözleri — Uzun deneyimler ve gözlemler sonucu oluşmuş, yol gösterici, genel kural biçiminde kalıplaşan, toplumca benimsenen ve anonim bir ni... Devamını Oku »
Aruz Ölçüsü — Arap dilinde doğmuş ve Divan Edebiyatı ile şiirimize girmiş olan ve mısralarındaki hecelerin uzunluk ve kısalığına bağlı olarak ku... Devamını Oku »
Argo — 1- Genel dilin sözcüklerine yan anlamlar kazandırarak genel dilden ayrılan, bir meslek ya da topluluk arasında kullanılan özel dil... Devamını Oku »
Anlam Genişlemesi — Bir varlığın bir türünü ya da tekini anlatan, kullanım alanları dar olan şeyleri gösteren sözcüklerin zamanla o varlığın bütün tür... Devamını Oku »
Anlam Daralması — Sözcükler, anlamda daralma ya da genişleme yoluyla başka bir anlama geçerek yan anlamlar kazanabilir. Sözcüğün eskiden anlattığı ... Devamını Oku »