Taht-ı Sera — Tabaklararası veya katlararası anlamında kullanılır. Genellikle bir binanın farklı katları arasındaki boşluk veya ara kat için kul... Devamını Oku »
Osmanlı Türkçesi Terimleri Sözlüğü
Osmanlı Türkçesi alanında en çok kullanılan kavramlar, teknik terimler ve anlamları. Şu an sistemde bu alana ait 469 terim açıklaması bulunmaktadır.
Bimaristan — İslam dünyasında hastane anlamına gelmektedir.
İlmiye — Osmanlı Devlet Teşkilatını oluşturan üç ana meslek grubundan biridir. - Adalet, din ve eğitim işlerine bakan sınıftır. - Kazaske... Devamını Oku »
Vakfiye — Vakıf edilen malların ne şekilde kullanılacağı nerelere kullanıp kullanılmayacağını düzenleyen yazılı belgelerdir. Vakıf mallarını... Devamını Oku »
Türbe (Kümbet) — Her iki terimde Türk-İslam mezar yapılarına verilen adlardır. Türbe ve kümbetler genellikle silindirik, çokgen veya kare planlı ol... Devamını Oku »
Tabhane — Osmanlı imparatorluğunda Misafirhane. Dinî yapıların bir bölümü olup, özellikle gezici dervişlerin misafir edildiği yapılara denir... Devamını Oku »
Su Terazisi — Şehre getirilen suyun havalandırılıp basınç kazandırılarak kamusal yapılara dağıtılması için inşa edilmiş çoğunlukla kare planlı k... Devamını Oku »
Su Kemeri — Su borularının basınca dayanıklı yapılamadığı dönemlerde kentin su ihtiyacını sağlayan suyolunun hep aynı yükseklikte ve çok az eğ... Devamını Oku »
Namazgâh (Musalla) — Yerleşim alanları dışında yoldan gelip geçenlerin ibadetlerini yapabilmeleri için yol kenarına inşa edilen yerden hafifçe yükselti... Devamını Oku »
Minare — Camilerin dışında bazen bitişik bazen de tamamen ayrı olarak inşa edilen ezan okumak için yapılan öğe. İslam mimarisinde ilk minar... Devamını Oku »
Minber — Camilerde Cuma ve Bayram gibi önemli günlerde hutbe okunması için yapılmış merdiven biçiminde öğe. İlk olarak Emeviler döneminde o... Devamını Oku »
Mahfil — Bir mekânda belirli kişi ya da topluluklar için ayrılmış bölümler. Hünkâr Mahfili, Müezzin Mahfili, Kadınlar Mahfili gibi.
Hünkâr Kasrı — Padişahlara mahsus küçük donanıma sahip camiye bitişik odalardır.
Hünkâr Mahfili — Camilerde hükümdara ayrılan bölüm. Bazen galerinin bir bölümü, bazen ayrı bir daire şeklindedir.
Harim — Camilerde ibadetin gerçekleştirildiği ana mekân. Belirli kısıtlamaların olduğu mekândır.
Han/Kervansaray — Orta Çağ'da ticaret yolları üzerinde belirli aralıklarla yapılmış olan konaklama yapıları. Genelde "Han" denilen ve ticari ya da y... Devamını Oku »
Darülkurra — Cami, mescit gibi yerlerin hemen yanında yapılan kuran okuma yeri.
Babüssaade Ağası (Kapuağası/Sarayağası) — Saraydaki hadım Darüssaade ağaları ile Akağaların ve Enderun memuriyetlerinin genel amiri.
Alem — Sancak ve bayrak için kullanılan genel bir tabirdi. Kamus-ı Türkî'de alem şöyle açıklanıyor: yollara konulan mil ve minare gibi ni... Devamını Oku »
Alay Sancağı — Alay sancağı iki anlama gelmekteydi. Birincisi, bir alaya mahsus olan sancağa verilen isimdi. İkincisi ise, resmi günlerde gemiler... Devamını Oku »
Alay Müftüsü — Alay imamının üstündeki rütbede bulunan sarıklı zabite verilen unvandı. Teşrifatta binbaşıya denk gelmekteydi. Askerlere dini vazi... Devamını Oku »
Alay Meydanı — Topkapı Sarayı'nda, "orta kapı" ile "babü's-saade" arasındaki sahaya alay meydanı denilmekteydi. Alay meydanın sağ tarafını "matba... Devamını Oku »
Alay Meclisi — Alay işleri ve meseleleri hakkında gerekli kararları alıp uygulamaya koyma yetkisi olan meclisin adıydı. Bu meclis, miralayın reis... Devamını Oku »
Alaylı — Eskiden mektep mezunu olmayan, askerlikten yetişen zabitler hakkında kullanılan bir tabirdi. Mecazen, mektep görmeyip bir kalemde ... Devamını Oku »
Alay Kâtibi — Alayın yazı ve hesap işlerini gören zabite verilen unvandı. Tabur kâtipliğinden göreve başlayanlar, alay kâtipliğine ve alay eminl... Devamını Oku »
Alay Kanunu — Alay-ı hümayunlarda, seferlerde, hükümdar huzurunda yapılan resmi geçitlerde, hükümetçe tespit edilmiş olan diğer merasim ve alayl... Devamını Oku »
Alay Köşkü — Padişahın, gerek ordu alayını gerek diğer alayları seyretmek için yaptırılan köşk için kullanılan tabirdi. III. Murad zamanında ya... Devamını Oku »
Alay İmamı — Alayın birinci taburunun imamına verilen unvandı. Teşrifatta, yani protokolde yüzbaşıya denk gelmekteydi.